Związki nieformalne w Polsce w liczbach
Coraz więcej par w Polsce mieszka razem bez ślubu. Co pokazują oficjalne dane?
· 3 min czytania
Ile par żyje bez ślubu?
Według Narodowego Spisu Powszechnego 2021 w Polsce było 10 618 535 rodzin. 895 443 z nich to pary w związkach niesformalizowanych – prawie trzy razy więcej niż w 2011 r., gdy było ich 316 505. To ponad 8% wszystkich rodzin, wobec prawie 3% dziesięć lat wcześniej. Co to oznacza w prawie, opisujemy w artykule Związek nieformalny a prawo.
895 443
- 2011316,5 tys.
- 2021895,4 tys.
Źródło: GUS, Rodziny w Polsce w świetle wyników NSP 2021
Jak wyglądają rodziny w Polsce?
Najczęstszym typem rodziny pozostają małżeństwa z dziećmi: 4 663 677, czyli prawie 44% rodzin. Małżeństw bez dzieci było 2 492 516, a rodzin niepełnych, czyli samotnych matek i ojców z dziećmi, 2 566 899. Liczba małżeństw spadła w ciągu dekady z 8 153 180 do 7 156 193.
- Małżeństwa z dziećmi43,9 %
- Rodziny niepełne24,2 %
- Małżeństwa bez dzieci23,5 %
- Związki niesformalizowane8,4 %
Źródło: GUS, Rodziny w Polsce w świetle wyników NSP 2021 (obliczenia z liczb rodzin)
Gdzie mieszkają pary bez ślubu?
Głównie w miastach: 607,0 tys. par, czyli 67,8%. Na wsi mieszkało 288 463 par, ale tam ich liczba wzrosła w ciągu dekady prawie 4,5-krotnie. 565,5 tys. par bez ślubu, czyli ponad 63%, to pary z dziećmi – na wsi 71,7%, w miastach prawie 60%. Jak dzielić wydatki na dzieci, gdy w domu są dzieci z poprzednich związków, piszemy w artykule Rodzina patchworkowa.
Ile dzieci rodzi się poza małżeństwem?
W 2025 r. ponad 28% dzieci urodziło się poza małżeństwem. Na początku lat 90. było to ok. 6–7%, a od 2000 r. udział wzrósł ponad dwukrotnie. W miastach wynosi 32,6%, na wsi 22,4%.
- Miasta32,6 %
- Polska28 %
- Wieś22,4 %
Źródło: GUS, Sytuacja demograficzna Polski do 2025 r.
Ile par bierze ślub i kiedy?
W 2025 r. zawarto ok. 133 tys. małżeństw, o ponad 2 tys. mniej niż rok wcześniej. Współczynnik małżeństw wyniósł 3,6 na 1000 mieszkańców. Mediana wieku przy ślubie to 32 lata dla mężczyzn i 30 lat dla kobiet, o 7–8 lat więcej niż w 1980 r. Pierwsze małżeństwa stanowiły 73% wszystkich zawartych.
32 i 30 lat
Co mówią liczby, a czego nie mówią?
Liczby nie mówią, jak to jest żyć razem. Pokazują jednak, że wspólne mieszkanie bez ślubu to w Polsce coraz częstszy wybór – i że warto znać zasady, które wtedy obowiązują. Najważniejsze pojęcia znajdziecie w Słowniczku życia we dwoje.
Źródła
- Rodziny w Polsce w świetle wyników NSP 2021 – Główny Urząd Statystyczny (GUS)
- Sytuacja demograficzna Polski do 2025 r. – Główny Urząd Statystyczny (GUS)