Wspólne mieszkanie, gdy jedno z Was ma długi

To ogólna informacja, a nie porada prawna. Przepisy się zmieniają, a każda sytuacja jest inna. W sprawie Waszej sytuacji zapytajcie notariusza lub prawnika.

Czy odpowiadam za długi partnera?

Nie, jeśli sami ich nie zaciągnęliście. Pary bez ślubu nie mają wspólności majątkowej, więc przepisy o egzekucji z majątku wspólnego małżonków (Kodeks postępowania cywilnego, art. 845 § 2⁴) Was nie dotyczą. Każde z Was odpowiada za swoje zobowiązania. Inaczej jest, gdy podpisujecie coś razem, na przykład kredyt albo poręczenie – dlatego zastanówcie się dobrze, zanim to zrobicie.

Czy komornik może zająć moje rzeczy?

Komornik zajmuje ruchomości dłużnika, które są w jego władaniu. Nie zajmuje ich jednak, jeśli z okoliczności wynika, że nie należą do dłużnika, a rzeczy dłużnika we władaniu innej osoby może zająć tylko za jej zgodą (Kodeks postępowania cywilnego, art. 845 § 2). We wspólnym mieszkaniu rzeczy obojga stoją jednak obok siebie. Jeśli komornik dostanie niebudzący wątpliwości dowód na piśmie, że zajęte rzeczy nie należą do dłużnika, umarza postępowanie w tym zakresie (art. 845 § 2²). Można też w ciągu miesiąca wnieść do sądu powództwo o zwolnienie rzeczy od egzekucji (art. 841).

Przy egzekucji alimentów komornik może zająć także rzeczy we władaniu osoby, która mieszka z dłużnikiem, bez jej zgody – chyba że przedstawi ona dowód, że są jej własnością (art. 845 § 2¹). Dlatego warto móc pokazać, co do kogo należy:

• Zachowajcie paragony, faktury i potwierdzenia przelewów za większe zakupy: meble, komputer, rower.
• Spiszcie, co każde z Was wnosi do domu, i dołączcie spis do umowy między partnerami.
• Płaćcie za swoje rzeczy z własnego konta, żeby było widać, kto zapłacił.

Czego komornik nie zajmie?

Egzekucji nie podlegają m.in. przedmioty urządzenia domowego niezbędne dla dłużnika i jego domowników – lodówka, pralka, odkurzacz, kuchenka, łóżka, stół i krzesła w niezbędnej liczbie – chyba że ich wartość znacznie przekracza przeciętną wartość nowych przedmiotów tego rodzaju. To samo dotyczy pościeli, bielizny i codziennego ubrania (Kodeks postępowania cywilnego, art. 829).

A pensja i konto?

Egzekucja dotyczy pensji i kont dłużnika, nie Waszych. Przy długach innych niż alimenty wolna od potrąceń jest kwota minimalnego wynagrodzenia po odliczeniu składek i podatku (Kodeks pracy, art. 87¹). W 2026 r. minimalne wynagrodzenie wynosi 4 806 zł brutto (rozporządzenie Rady Ministrów z 11 września 2025 r.). Na rachunkach jednej osoby wolne od zajęcia jest co miesiąc 75% minimalnego wynagrodzenia (Prawo bankowe, art. 54 ust. 1).

Wspólne konto to osobna sprawa. Komornik może zająć rachunek wspólny dłużnika i innej osoby, a potem prowadzi egzekucję do udziału dłużnika według umowy rachunku – jeśli umowa go nie określa, domniemywa się, że udziały są równe (Kodeks postępowania cywilnego, art. 891¹). Kwota wolna od zajęcia przysługuje na takim koncie tylko raz, niezależnie od liczby współposiadaczy (Prawo bankowe, art. 54 ust. 2). Dlatego wiele par trzyma pensje na własnych kontach, a na wspólne przelewa tylko to, co idzie na dom. Więcej w artykule Wspólne konto czy osobne?.

Gdzie szukać pomocy?

Osoba, która nie jest w stanie spłacać długów, może złożyć wniosek o upadłość konsumencką. Sąd ustala wtedy plan spłaty wierzycieli na najwyżej 36 miesięcy, a gdy ktoś doprowadził do niewypłacalności umyślnie lub przez rażące niedbalstwo – na 36 do 84 miesięcy (Prawo upadłościowe, art. 491¹⁵). Po wykonaniu planu pozostałe zobowiązania sprzed upadłości są umarzane, z wyjątkiem m.in. alimentów (art. 491²¹).

Kto nie jest w stanie zapłacić za prawnika, może skorzystać z nieodpłatnej pomocy prawnej po złożeniu oświadczenia (ustawa o nieodpłatnej pomocy prawnej, art. 4). Punkty i zapisy znajdziecie na stronie np.ms.gov.pl.

Jak ułożyć wspólne koszty?

• Dzielcie koszty tak, żeby było widać, kto za co płaci: czynsz, zakupy, prąd. Sposoby opisujemy w artykule Podział czynszu.
• Nie podpisujcie razem kredytu ani poręczenia, dopóki nie wiecie, co to dla Was obojga oznacza.
• Rozmawiajcie o tym otwarcie. Osobne konta są prostsze, gdy oboje wiecie, gdzie jest granica.