Als samenwoners uit elkaar gaan

Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. Regels veranderen, en elke situatie is anders. Ga voor jullie situatie naar een notaris of advocaat.

Van wie is wat?

De wet regelt voor samenwoners geen verdeling van alles wat jullie hebben. Ieder houdt wat van hem of haar is. Wat jullie samen gekocht hebben, is van jullie samen, en ieder kan altijd verdeling vragen (art. 3:178 BW). Komen jullie er niet uit, dan beslist de rechter: een van jullie krijgt het tegen een vergoeding, of het wordt verkocht en de opbrengst verdeeld (art. 3:185 BW). Hebben jullie een samenlevingscontract, kijk dan eerst wat daarin staat over de verdeling.

Hebben jullie samen een huis gekocht, lees dan ook Samen een huis kopen.

Wat gebeurt er met het huurhuis?

Staan jullie allebei op het huurcontract, dan verandert dat niet vanzelf als een van jullie verhuist. Is het contract hoofdelijk, dan kan de verhuurder de hele huur van ieder van jullie vragen (art. 6:7 BW). Is je partner via de rechter of de verhuurder medehuurder geworden, dan verliest die dat zodra het huis niet meer zijn of haar hoofdverblijf is (art. 7:267 BW). Praat daarom vroeg met de verhuurder over wie blijft. Staat maar een van jullie op het contract, dan heeft de ander geen eigen huurrecht.

Is er partneralimentatie?

Nee. Alleen echtgenoten en geregistreerde partners hebben een wettelijke onderhoudsplicht voor elkaar (Rijksoverheid). Hebben jullie in een samenlevingscontract iets anders afgesproken, dan geldt die afspraak.

Wat geldt voor de kinderen?

Jullie blijven ouders, ook als jullie uit elkaar gaan. Heeft de vader het kind erkend, dan hebben jullie in de regel samen het gezag (art. 1:251b BW), of jullie hebben het gezamenlijk gezag laten aantekenen in het gezagsregister (art. 1:252 BW). Dan maken jullie een ouderschapsplan met afspraken over de zorg, de omgang, de informatie en de kosten (art. 1:247a BW). Als samenwoners hoeven jullie het nergens in te leveren, maar bewaar wel een kopie (Rijksoverheid).

Het kind heeft recht op omgang met allebei de ouders (art. 1:377a BW). Ouders betalen naar draagkracht mee aan de kosten van verzorging en opvoeding (art. 1:404 BW). Woont het kind vooral bij een van jullie, dan kan de ander kinderalimentatie betalen. Komen jullie er niet uit, dan bepaalt de rechter het bedrag. Meer over kinderbijslag en kindgebonden budget in Kosten voor kinderen in een samengesteld gezin.

Wat verandert er bij de Belastingdienst?

Fiscale partners zijn jullie niet meer zodra jullie niet meer op hetzelfde adres staan ingeschreven. Voor de toeslagen blijven jullie toeslagpartners zolang jullie op hetzelfde adres staan (Dienst Toeslagen). Geef een verhuizing dus op tijd door aan de gemeente.

Wat regel je praktisch?

• Wie verhuist, geeft het nieuwe adres binnen 5 dagen door aan de gemeente.
• Loop de contracten door: huur, energie, internet, inboedelverzekering en abonnementen.
• Praat met de bank over gezamenlijke rekeningen en de hypotheek.
• Kijk naar testament, samenlevingscontract en begunstigden van verzekeringen: moeten die veranderen?
• Verreken de laatste gezamenlijke kosten en aankopen, zodat er niets openblijft.
• Maak kopieën van bonnetjes, contracten en garanties die jullie allebei nodig kunnen hebben.